Soruyu çözmek için bir seçeneğe tıkla, ardından cevabı kontrol et.
Tüm canlıların enerji üretim ve tüketim ihtiyacı vardır. Beslenme sonucu elde edilen maddeler enerjiye dönüştürülerek organizmanın yaşamsal işlevlerinde kullanılır. Bu enerji, hareket, büyüme ve gelişme gibi faaliyetleri mümkün kılar. Enerji üretimi olmadan, canlılar temel işlevlerini sürdüremezler.
Canlıların enerji üretme ve tüketme gereksinimi neden önemlidir? Enerji olmadan hangi yaşamsal faaliyetler gerçekleşemez? Örnek vererek açıklayınız.
Tüm canlılar, hücre adı verilen temel birimlerden oluşur. Hücreler, tek hücreli ve çok hücreli canlılarda farklı şekillerde organizmaların yapısını oluşturur. Tek hücreli organizmalarda tüm yaşam işlevleri tek bir hücrede gerçekleşirken, çok hücreli organizmalarda bu görevler farklı hücrelerde bölünür.
Tek hücreli ve çok hücreli organizmalara birer örnek vererek bu organizmaların yaşam işlevlerini nasıl gerçekleştirdiklerini açıklayınız.
Hücreler yapılarına göre prokaryot ve ökaryot olarak ikiye ayrılır. Prokaryot hücrelerin zarla çevrili çekirdekleri ve organelleri yoktur. Bu hücrelerde DNA sitoplazmada serbestçe bulunur. Örneğin, bakteriler ve arkeler prokaryot hücre yapısına sahiptir ve yalnızca ribozom organeline sahiptirler.
Prokaryot hücrelerin yapısal özelliklerinden iki tanesini açıklayınız.
Prokaryot hücrelerde organel olarak sadece ribozom bulunur. Ribozomlar, zarsız organellerdir ve protein sentezi yapmaktan sorumludurlar. Diğer zarla çevrili organeller ise prokaryot hücrelerde bulunmaz.
Ribozomun prokaryot hücreler için önemi nedir? Kısaca açıklayınız.
Prokaryot hücreler, sahip oldukları özelliklere göre bakteriler ve arkeler olarak sınıflandırılır. Bu hücrelerde zarla çevrili organel olmadığı için besinlerin taşınması özel proteinlerle yapılır. Örneğin, koful bulunmadığından dışarıya enzim salgılamak için transkolaz adı verilen proteinleri kullanırlar.
Prokaryot hücrelerde koful bulunmadığı için nasıl besin taşınır? Kısaca açıklayınız.
Ökaryot hücreler, zarla çevrili çekirdeğe ve zarlı organellere sahip olan gelişmiş hücrelerdir. Bu hücrelerde ana DNA çekirdekte bulunur ve sarmal yapılıdır. Ayrıca mitokondri ve kloroplast gibi organellerde de halkasal DNA bulunur. Protistler, mantarlar, bitkiler ve hayvanlar ökaryot hücre yapısındadır.
Ökaryot hücrelerin temel bir özelliğini açıklayarak prokaryot hücrelerden nasıl farklı olduklarını belirtiniz.
Ökaryot hücreler hem tek hücreli hem de çok hücreli organizmalar oluşturabilir. Örneğin, amip ve paramesyum gibi canlılar tek hücreli iken, bitkiler ve hayvanlar çok hücrelidir. Bu durum, ökaryot hücrelerin farklı organizmalarda çeşitli yaşam formlarını oluşturabildiğini gösterir.
Tek hücreli ve çok hücreli ökaryot canlılara birer örnek vererek bu organizmaların nasıl bir yapıya sahip olduğunu açıklayınız
Ökaryot hücrelerde çekirdek, DNA'yı saklayan ve koruyan bir yapıya sahiptir. Bu hücrelerde ana DNA, çekirdekte histon proteinleriyle sarılı bir sarmal yapı oluşturur. Bu özellik, prokaryot hücrelerden bir fark olarak karşımıza çıkar.
Ökaryot hücrelerdeki çekirdeğin işlevini açıklayınız ve bu yapının DNA açısından prokaryot hücrelerden farkını belirtiniz.
Ökaryot hücrelerde mitokondri ve kloroplast gibi organellerde de halkasal DNA bulunur. Ancak bu DNA, çekirdekte bulunan ana DNA gibi histon proteinleri ile sarılı değildir. Mitokondri, hücresel enerji üretiminde rol oynarken; kloroplast, fotosentez yapan bitki hücrelerinde enerji üretir.
Mitokondri ve kloroplast gibi organellerde bulunan DNA’nın yapısal özelliğini ve işlevsel önemini açıklayınız.
Tüm hücrelerin ortak özellikleri arasında hücre zarı, sitoplazma, DNA ve RNA bulunması yer alır. Hücre zarı, hücreyi çevreleyerek iç ortamını korur ve maddelerin giriş-çıkışını kontrol ederken; ribozom, protein sentezini gerçekleştirir.
Hücre zarının ve ribozomun hücresel işlevlerdeki önemini açıklayınız.