Komünitede Tür Dışı ve Türler Arasındaki Rekabet

Bu grafiklerde üç farklı değişkenin zamanla değişimi gösterilmiştir: 1. Birey sayısı artıyor. 2. Kalıtsal çeşitlilik sabit kalıyor. 3. Rekabet artıyor.

Bu değişimlerin birlikte yorumlanması gerekir: Grafik Yorumları: Birey sayısındaki artış, popülasyonun hızla çoğaldığını gösteriyor. Kalıtsal çeşitlilik sabit, yani genetik çeşitlilikte bir artış ya da azalma yok. Rekabetin artması, birey sayısındaki artışa paralel olarak kaynakların daha çok birey arasında paylaşılması gerektiğini gösteriyor.

Seçenek Analizi:

A) Eşeysiz üreme → DOĞRU Eşeysiz üreme, birey sayısını hızlı artırır. Ancak bu üreme tipi genetik çeşitlilik yaratmaz, dolayısıyla kalıtsal çeşitlilik sabit kalır. Birey sayısı arttığı için rekabet de artar. Üç grafik de bu seçeneği destekliyor.

B) Dışa yapılan göçler → Birey sayısı azalırdı, bu grafiklerle çelişir.

C) Besin miktarının artması → Birey sayısını artırabilir ama kalıtsal çeşitlilikte bir değişim yaratmaz. Ancak tek başına rekabetin artmasına neden olmayabilir. Ayrıca kalıtsal çeşitlilik artış gösterebilirdi.

D) İçe yapılan göçler → Birey sayısı artar, rekabet artabilir ancak kalıtsal çeşitlilik artar, çünkü farklı gen havuzlarından bireyler gelir. Grafikte çeşitlilik sabit, bu seçenek elenir.

E) Avcı sayısının artması → Birey sayısı azalır, grafikle çelişir.

Sonuç: Grafikteki tüm değişimleri yalnızca eşeysiz üreme açıklar. Doğru cevap: A şıkkı.

Soru Özeti: Bir komünite, belirli bir alanda yaşayan farklı türlerden oluşan popülasyonlar topluluğudur.

Soru şu: Bu farklı türler hangi kaynaklar için birbirleriyle rekabet edebilirler?

Şıkların Analizi:

I. Yaşam Alanı ✅ Farklı türler, barınma ya da yaşama alanı için birbirleriyle rekabet edebilir.

Örneğin: Aynı ağaç kovuğunu kullanmak isteyen kuş türleri.

II. Besin Bulma ✅ Farklı popülasyonlar, benzer besin kaynaklarını kullanmak istiyorsa besin için rekabet ederler.

Örneğin: Aynı balığı avlamak isteyen balıkçıl ve leylek gibi iki farklı tür.

III. Eş Bulma ❌ Eş bulma rekabeti sadece aynı tür bireyler (yani aynı popülasyon içi) arasında görülür. Çünkü üreme, sadece aynı türler arasında gerçekleşir. Farklı popülasyonlar arasında üreme rekabeti yoktur.

Soruda bir popülasyonun zamanla birey sayısındaki değişimi verilen bir grafik üzerinden analiz isteniyor. Görsel olmadan durumu şöyle açıklayabiliriz: Grafik Yorumu (Genelde şu şekilde olur): t₀ - t₁ arası: Birey sayısında artış t₁ - t₂ arası: Birey sayısında azalma

Seçenekleri Analiz Edelim:

A) t₀ - t₁ → Avcı sayısı (✗) Avcı sayısının artması birey sayısını azaltırdı. Ama t₀ - t₁ arasında artış var. Yanlış.

B) t₀ - t₁ → Hastalıklar (✗) Hastalıklar da birey sayısını düşürür. Artış gözlenmişken bu neden olamaz.

C) t₀ - t₁ → Yaşam alanı ✅, t₁ - t₂ → Hastalıklar ✅ Yaşam alanı artarsa popülasyon büyür → t₀ - t₁ arasında artışı açıklar. Hastalıklar yayılırsa birey sayısı düşer → t₁ - t₂ arasındaki azalmayı açıklar. Bu doğru.

D) t₀ - t₁ → Rekabet (✗) Rekabet artarsa birey sayısında düşüş olurdu, artış değil.

E) t₀ - t₁ → Çevre direnci (✗) Çevre direnci (besin azlığı, alan kısıtı, avcılar) popülasyonu azaltırdı, artışı açıklayamaz.

Sonuç: C seçeneği grafikle tamamen uyumludur: İlk zaman aralığında birey sayısını artıran yaşam alanı artışı Sonraki zaman aralığında birey sayısını azaltan hastalık artışı.