Komünitenin Yapısına Etki Eden Faktörler

Soru şunu soruyor: Yapay seçilim (ıslah çalışmaları) hangi evrimsel mekanizmaya dayanır? Yani: İnsan eliyle yapılan seçimlerin temelinde hangi biyolojik durum vardır?

Yapay Seçilim Nedir?

Doğal seçilim: Çevre koşulları hangi bireylerin hayatta kalacağını belirler.

Yapay seçilim: İnsanlar, belirli özellikleri taşıyan bireyleri seçip onların üremesine izin verir (örn. en verimli buğdaylar, en hızlı atlar, en çok süt veren inekler). Ama bu seçim yapılabilmesi için öncelikle popülasyonda farklı özelliklerin yani kalıtsal çeşitliliğin bulunması gerekir. Eğer tüm bireyler aynı özellikteyse, seçilecek bir şey yoktur.

Diğer Şıklar Neden Yanlış?

B) Eşeysel üremedeki çeşitlenme:

→ Bu, kalıtsal çeşitliliğin kaynağı olabilir, ama yapay seçilimin temel koşulu değildir.

C) Çevre koşullarındaki değişme:

→ Bu, doğal seçilim için gereklidir; yapay seçilimde çevre değil, insan seçer.

D) Yeni mutasyonlar:

→ Kalıtsal çeşitliliğin kaynağı olabilir, ancak yapay seçilimin temel koşulu doğrudan bu değildir.

E) Eşeysel seçilim:

→ Dişi ya da erkek bireylerin birbirini seçmesine dayanır, insan eliyle yapılan seçilim değildir.

Soru, canlıların düşmanlarından korunmak için geliştirdiği iki farklı adaptasyon tipi olan homokromi ve mimikri kavramlarını tanımlıyor. Bu kavramları anlamak için örnekleri tek tek inceleyelim:

Homokromi, bir canlının vücut rengini ortamın rengine uyum sağlayacak şekilde değiştirmesidir. Bu, canlıların kamufle olarak avcılardan saklanmasına yardımcı olur.

• I. Dil balığının renginin, bulunduğu zeminin açık ya da koyu rengine uyum yapması:
  Bu, tipik bir homokromi örneğidir çünkü dil balığı bulunduğu zeminin rengine uyum sağlar.
• III. Bukalemunların rengini bulunduğu ortamın rengine göre değiştirmesi:
  Bu da homokromi örneğidir çünkü bukalemun çevresine uyum sağlamak için rengini değiştirir.

Mimikri, bir canlının, avcıları aldatmak için başka bir canlıya (genellikle tehlikeli veya avcılar tarafından sevilmeyen bir canlıya) benzemesidir.

• II. Bazı böceklerin, eşek arılarına benzer desen taşıması:
  Bu, mimikri örneğidir çünkü bu böcekler, avcılardan korunmak için tehlikeli eşek arılarına benzer desenler taşır.
• IV. Zehirsiz kelebeklerin, zehirli kelebeklerin desenlerine benzer desenler taşıması:
  Bu da bir mimikri örneğidir çünkü zehirsiz kelebekler, zehirli türlere benzer desenler taşıyarak avcılardan korunur.

Canlıların korunma yöntemlerinin doğru gruplandırması şu şekildedir:

• Homokromi: I ve III
• Mimikri: II ve IV

✅ Cevap Doğru: A) Ekolojik toleransının (hoşgörüsünün) az olması

İndikatör (gösterge) türler, çevredeki belirli değişimlere karşı çok hassas olan türlerdir. Bu türler, genellikle çevresel koşullar (örneğin suyun pH’ı, oksijen oranı, kirlilik düzeyi gibi) bozulduğunda hemen etkilenirler. Dolayısıyla varlıkları veya yoklukları, çevresel koşullar hakkında bilgi verir.

İşte bu nedenle, bir canlının indikatör tür olabilmesi için:

- Çevresel değişikliklere dayanıklılığının düşük olması,

- Yani sadece dar bir aralıktaki çevre koşullarında yaşayabilmesi gerekir.

- Bu durum da doğrudan ekolojik toleransının az olması anlamına gelir.

Örneğin kızböcekleri sadece temiz ve oksijen oranı yüksek sularda yaşayabilir. Ortam kirlendiğinde hemen yok olurlar. Bu da onların çevre kalitesi hakkında bilgi vermesini sağlar.