Solunum Sisteminin Homeostazinin Sağlanmasındaki Rolü

Solunum sistemi, hücre metabolizması için gerekli oksijenin vücuda alınmasını ve metabolizma sonucu oluşan karbondioksidin vücuttan uzaklaştırılmasını sağlar. Böylece gaz dengesi, kan pH değeri, vücut sıcaklığı ve sıvı dengesi gibi homeostatik süreçlere katkıda bulunur.

Dış Solunum ve İç Solunum

Solunum olayı iki aşamada ele alınır:

• Dış solunum: Akciğer alveolleri ile akciğer kılcal damarlarındaki kan arasında gerçekleşen gaz değişimidir.
• İç solunum: Doku kılcal damarlarındaki kan ile doku sıvısı ve hücreler arasında gerçekleşen gaz değişimidir.

Akciğer kılcallarındaki kan ile alveoller arasındaki gaz değişimi temel olarak difüzyon ile gerçekleşir. Gazlar, kısmi basınçlarının yüksek olduğu taraftan düşük olduğu tarafa doğru hareket eder.

Solunum Yüzeylerinin Ortak Özellikleri

Gaz alışverişinin etkili gerçekleşebilmesi için solunum yüzeylerinde bazı ortak özellikler bulunur:

• Birçok canlıda solunum organları zengin kılcal damar ağına sahiptir.
• Gazlar kısmi basıncın yüksek olduğu bölgeden düşük olduğu bölgeye doğru hareket eder.
• Solunum yüzeyleri geniş yüzey alanına sahiptir.
• Solunum yüzeyleri ince ve nemlidir.

Solunum Sisteminin Bölümleri

Solunum sistemi temel olarak iki ana bölümde incelenir:

• Üst solunum yolları: Burun, yutak ve gırtlak.
• Alt solunum yolları: Soluk borusu (trake), bronşlar ve akciğerler.

Burun ve ağız boşluğundan alınan hava yutaktan gırtlağa, buradan soluk borusuna iletilir. Soluk borusunda düz kas ve C harfi şeklinde kıkırdak halkalar bulunur. Bu halkalar soluk borusunun aşırı büzülmesini engeller. Soluk borusu iki bronşa ayrılır;